Succesvol Boekhouden: uitleg, voorbeelden en btw

Succesvol Boekhouden helpt je financiële transacties begrijpen, verwerken en controleren. Je vindt hier uitleg over boekhouden, btw en financiële verslaggeving, met voorbeelden van journaalposten, balansen en berekeningen. Gebruik deze startpagina als wegwijzer naar het onderwerp dat je nodig hebt.

Inhoudsopgave [verbergen]

? min. leestijd | ? woorden

    Waar wil je beginnen? Kies een route die aansluit op je vraag:

    De basisartikelen leggen begrippen stap voor stap uit. De artikelen over balansposten en verslaggeving gaan dieper in op verwerking, waardering en toelichting. Welke regels voor jou gelden, hangt onder meer af van rechtsvorm, omvang, activiteiten en verslaggevingsstelsel.

    Een passend boekhoudprogramma kiezen

    Online software kan facturen, bankmutaties en rapportages verwerken. Je blijft zelf verantwoordelijk voor de juiste gegevens en controles. Vergelijk daarom niet alleen de maandprijs, maar ook de benodigde functies, gebruikers, koppelingen, exportmogelijkheden en samenwerking met je boekhouder.

    De vergelijking van vier boekhoudprogramma’s behandelt e-Boekhouden.nl, Exact Online, eAccounting en SnelStart. Daar vind je de gecontroleerde prijzen, proefvoorwaarden en pakketbeperkingen, met een vermelde controledatum. Test een passend pakket met voorbeelden uit je eigen administratie.

    Wetten en regels voor je administratie

    Als ondernemer moet je een controleerbare administratie bijhouden. Die omvat meer dan financiële boekingen: ook facturen, bankafschriften, contracten en onderbouwingen horen erbij. Lees welke wetten en regels van toepassing zijn en welke gegevens je moet bewaren. [ref]

    De fiscale bewaartermijn is voor basisgegevens doorgaans zeven jaar en voor bepaalde gegevens tien jaar. De termijn begint niet voor elk document automatisch op de factuurdatum. De pagina bewaarplicht legt ook de voorwaarden voor digitaal bewaren en de start van de termijn uit. [ref]

    Van bewijsstuk naar boekhouding

    De financiële boekhouding bestaat uit boekingen die je via dagboeken opneemt in het grootboek. Vanuit die rekeningen stel je de balans en resultatenrekening op. Lees meer over de opbouw van de boekhouding en het rekeningschema.

    Controleer bij iedere boeking het bewijsstuk, de datum, de rekening en de btw-behandeling. Koppel een betaling aan de al geboekte factuur, zodat je kosten of omzet niet dubbel verwerkt. Een boekhouding waarin debet en credit gelijk zijn, kan nog steeds een verkeerde rekening, een ontbrekende factuur of een dubbel geboekte post bevatten.

    Uitgaven en ontvangsten zijn niet hetzelfde als kosten en opbrengsten

    Boekhouden omvat ook vorderingen, schulden, investeringen en afschrijvingen. Een ontvangen lening is bijvoorbeeld wel geld op de bank, maar geen omzet. Een betaling aan een leverancier is niet opnieuw een kostenpost als de bijbehorende inkoopfactuur al is geboekt.

    Bekijk het verschil tussen geldstromen en resultaat en de voorbeelden voor het verwerken van uitgaven en ontvangsten.

    Het kasstelsel en factuurstelsel bepalen voor de btw wanneer je belasting over je omzet aangeeft. Het zijn geen twee vrij uitwisselbare methoden voor je hele financiële verslaggeving. Bij het factuurstelsel is doorgaans de factuurdatum bepalend; bij het kasstelsel gaat het om ontvangen vergoedingen. Er gelden voorwaarden en uitzonderingen. [ref] [ref]

    De jaarrekening: financiële verantwoording

    In de jaarrekening staan de financiële cijfers over een boekjaar. De kern bestaat uit een balans, de resultatenrekening en een toelichting. De vereiste inhoud en eventuele aanvullende overzichten hangen af van de toepasselijke regels. [ref]

    Een jaarrekening helpt het vermogen en resultaat te begrijpen. Maak onderscheid tussen commerciële jaarcijfers, fiscale cijfers voor de aangifte en de stukken die openbaar worden gemaakt. Een eenmanszaak hoeft geen jaarrekening bij KVK te deponeren; onder meer bv’s en nv’s in beginsel wel. Lees de voorwaarden bij deponering bij KVK. [ref]

    De balans en de resultatenrekening lezen

    De balans laat op een bepaalde datum de activa en de financiering daarvan zien. Links staan de activa; rechts staan het eigen vermogen en de verplichtingen. Het eigen vermogen is het verschil tussen activa en verplichtingen. Bekijk ook het balansvoorbeeld.

    De resultatenrekening gaat over een periode en laat opbrengsten en kosten zien. Winst is niet hetzelfde als beschikbaar geld. Een verkoop kan al omzet zijn terwijl de klant nog moet betalen. Het kasstroomoverzicht verklaart de geldstromen uit bedrijfsactiviteiten, investeringen en financiering.

    Financiële kengetallen berekenen en beoordelen

    Met kengetallen beoordeel je onder meer liquiditeit, solvabiliteit en rentabiliteit. De current ratio en quick ratio gebruiken balansgegevens op een datum; andere kengetallen combineren periodecijfers en gemiddelde balansbedragen. Werkkapitaal is een bedrag, geen ratio.

    Een uitkomst is een signaal voor nader onderzoek. Vergelijk meerdere perioden en passende branchegegevens en controleer de gebruikte definities. Een hoge ratio bewijst op zichzelf niet dat een bedrijf gezond is of op tijd kan betalen. [ref]

    Btw-aangifte voorbereiden en controleren

    Btw is hetzelfde als omzetbelasting. In een btw-administratie onderscheid je verschuldigde btw en aftrekbare voorbelasting. De verwerking hangt af van de transactie en eventuele vrijstellingen of regelingen. Gebruik het overzicht btw-aangifte om naar de juiste uitleg te gaan.

    De artikelen behandelen onder meer tarieven, de KOR, verlegde btw en correcties en suppletie. Controleer vóór verzending of de aangifte aansluit op je administratie en houd rekening met de aangifte- en betaaltermijn.

    Veelgestelde vragen over boekhouden (FAQ)

    Waarom zijn er wetten en regels omtrent boekhouden?

    Een controleerbare administratie is nodig om financiële rechten en verplichtingen vast te leggen en belastingaangiften te onderbouwen. Je gebruikt de cijfers ook om je bedrijf te sturen. De precieze verplichtingen verschillen onder meer naar rechtsvorm en activiteiten.

    Waaruit bestaat de boekhouding?

    De boekhouding bevat de financiële boekingen in dagboeken en grootboek, met waar nodig deeladministraties voor bijvoorbeeld klanten, leveranciers en voorraad. Bewijsstukken onderbouwen de boekingen. De balans en resultatenrekening vatten de cijfers samen.

    Wat is het verschil tussen het kasstelsel en factuurstelsel?

    Dit onderscheid gaat hier over het moment waarop je btw over je omzet aangeeft. Bij het factuurstelsel telt doorgaans de factuurdatum; bij het kasstelsel de ontvangst van de vergoeding. Welke regeling geldt, hangt af van de voorwaarden. Het onderscheid vervangt niet de regels voor het verwerken van kosten, opbrengsten, bezittingen en schulden.

    Volgende artikel »

    Referenties

    [verbergen]
      Datum gepubliceerd: 26-12-2016 | Datum bijgewerkt: 20-09-2026 | Auteur:

      Deel dit artikel

      Deel dit bericht via social media met je familie, vrienden en collega's!

      Leer boekhouden met uitleg over journaalposten, balans, resultatenrekening en btw. Vind voorbeelden, wettelijke regels en hulp bij financiële verslaggeving.


      Over de auteur

      Patrick (auteur en webmaster)

      Auteur van deze content is Patrick. Alle informatie is gebaseerd op de kennis die ik heb verkregen uit een tweetal hbo- en een tweetal post hbo-studies. Daarnaast speelt de jarenlange ervaring bij een accountantskantoor en als financial controller in het bedrijfsleven een grote rol bij de link naar de praktijk.

      Ik werk niet voor een gerelateerd bedrijf of instelling, waardoor de informatie betrouwbaar en onafhankelijk is. De informatie is nauwkeurig verzameld op basis van betrouwbare bronnen en wordt regelmatig geüpdatet. Speciaal voor bezoekers van deze website heb ik de top 5 beste boekhoudprogramma's op een rij gezet en vergeleken.